C. SUNDARI EGMORE, MADRAS
POKOLENIOWA ESKAPADA
Nie masz pojęcia, ile się naszukałam odpowiedniego prezentu.
Nic nie było właściwe.
Po co sprowadzać drzewo do lasu?
Albo wodę do oceanu?
Każdy pomysł zdawał się niczym zwożenie przypraw do Orientu.
PREZENT DLA CIEBIE
NIE MOGĘ ODDAĆ CI SERCA
Nie mogę oddać ci serca i duszy.
Je już przecież masz.
DEVA
Dlatego przywiozłam ci lustro.
JEDYNA DROGA TO TA NA WSKROŚ
Spójrz na siebie
i przypomnij sobie mnie.
Mamo?
Ponoć niedaleko jest rzeka.
Musimy się w niej zanurzyć trzykrotnie, by zmyć grzechy.
Nad brzegiem stoi Świątynia Szczurów.
Odwiedziłyśmy pięć świątyń w ciągu trzech dni. To pielgrzymka?
Sama powiedziałaś,
że Muruga odwiedził cię we śnie i poprosił o spełnienie życzenia.
A ta astrolożka?
Miałaś łzy w oczach. No bo co tu robimy?
Zwiedziłybyśmy Goę i tyle, jak chciała Nivi.
Nie czuję się winna.
Szukamy bożego błogosławieństwa.
Zostań tu, ja poszukam Nivi.
Musisz przesadzać? Głupia Sundari!
Vatsala, bez adresu pozostało mi bieganie po świątyniach.
Oto święta ofiara.
Kwiaty.
Dziękuję. Co się stało, mamo?
-Co pani robi? -Co robisz, mamo?
Proszę zostawić te pieniądze.
-Kaveri? -Tak?
Kaveri, rzuć wszystko i chodź!
Długo mam na ciebie czekać?
Przyszłam. O co chodzi?
Słodycze? Przeskrobałeś coś?
Nie wybaczę ci.
Pani Rajaratnam, to pierwsza wypłata pani męża.
Dla pani, wraz z obowiązkiem prowadzenia domu.
-Stąd słodycze. -Jak mam to przyjąć?
Przepraszam! To nie Sullivan Garden 23/4? Pomyliłem adresy?
Mam to dać sąsiadce?
No dobrze, Radha to dostanie.
Powiesz coś?
Zastanawiasz się, czy się rozpłakać?
To specjalność twojej matki.
Po raz pierwszy jesteśmy tylko we dwoje.
Nikt mi tak nigdy nie zaufał.
Pieniądze, prowadzenie domu...
To jest twój dom. Nasz.
Dlaczego się martwisz? A jeszcze musisz znosić moją twarz.
Kolejny obowiązek.
Te 20 rupii to reszta ze słodyczy.
To dla mnie.
A to dla ciebie.
To mój banknot. Nie rozstaję się z nim.
No dobra.
Mamo!
Piękne. Dziękuję!
-Do usług, droga pani. -Mów mi Sundari.
Sundari? Jestem Robert.
Nivi.
-Julia. Miło mi was poznać. -Cześć.
To rodzinne wakacje? Dokąd jedziecie?
Dokąd poprowadzi nas Bóg.
-Pokrewne dusze! -Na to wygląda.
-To wasz pierwszy raz w Indiach? -Nie.
-Jego czwarty. -Tak.
Mój pierwszy, ale to moje marzenie.
Czym się zajmujecie?
W życiu?
Tym.
Wybieramy jakieś miejsce i jedziemy.
Wystarczą nam plecaki.
-I kciuki. -I kciuki.
Pytam o pracę.
Gdzie pracujecie? Co z urlopami?
Jakieś wakacje...
Pracujemy tam, dokąd trafimy.
Jako barman czy kelnerka.
-Radzimy sobie. -To musi być świetne uczucie.
-Fakt. -Jest wspaniałe.
Na szczęście oboje to uwielbiamy,
nie przeszkadzają nam gorsze warunki.
Ale katastrofy też się zdarzały.
O tak.
Dokąd teraz się udacie?
Na północ, do Manali.
Nie! Manali na południe, Ćennaj. W pobliżu Ennore.
Nie, Sundari. Manali.
To na północ, zdecydowanie.
-Himaćal Pradeś. -Tak.
Tak.
Stać!
Cudnie! Będziemy się wspaniale bawić.
Może Robert poprowadzi?
Jasne, mogę jechać.
Nie trzeba, Nivi świetnie jeździ.
-Nie ma sprawy. -Dobra.
Dzięki, mamo.
Boisz się, że ukradną samochód, to nagle dobrze jeżdżę.
Cała ta podróż to jedno wielkie pasmo nocne.
Co cię trapi?
Zrelaksuj się!
Nivi, trzymaj się lewej.
-Jasne. -Prawie jesteśmy.
Dokąd jedziemy?
-Ba... -Bateshwar!
No tak! Bateshwar.
Robert mówi, że to starożytne ruiny.
To jakaś bardzo znana świątynia.
-Świątynia? -Znowu?
Zaufajcie mi. Spodoba wam się. To niesamowite miejsce.
Mamo!
Julia i Robert to całkiem fajna para.
Pełna kultura.
-Zaskoczyli nas. -A czego się spodziewałaś?
Też odwiedzają świątynie.
To świadczy o kulturze?
-Wiesz, że nie są małżeństwem? -Chodź.
-Wspaniała para. -Prawda?
Wolni i szczęśliwi. Zero zmartwień.
Tak. Aż zrobią sobie dziecko.
Zwykle się mylisz, ale tu się zgodzę.
Na pewno nie wezmą ślubu.
To im nie wyjdzie.
Żadnych ślubów, żadnych więzów.
To inna kultura.
Liczy się romans.
Ryba.
Szkoda, że nie mam takiego kontaktu z mamą.
Coś o tym wiem.
Albo z babcią, zanim zmarła.
My ledwo się znosimy w Boże Narodzenie czy Wielkanoc.
A one?
Co za więź.
Ta bliskość.
Cieszą się swoim towarzystwem.
To chyba kwestia kulturowa.
Pewnie tak.
Skoczę po coś do jedzenia.
To ja nas zamelduję.
Namaste! Dzień dobry.
Mamy rezerwację. Robert Ellis.
Kaveri Rajaratnam.
Urocza z was para.
Dziękuję.
Czemu nie weźmiecie ślubu?
Lepiej, żeby Jules cię nie słyszała.
Jest wolnym duchem. Tylko usłyszy o małżeństwie...
Od razu odleci.
Nie zniósłbym tego.
Skąd wiesz? Pytałeś ją?
Pytałeś ją?
Dziękuję.
Nivi, chodźmy!
Mamo, zaprowadź babcię do pokoju.
Idę na spacer. Potrzebuję chwili dla siebie.
Uważaj na siebie!
-Już o mnie zapomniałaś? -Vikram!
Nieźle. A ty?
Kavi... Vini...
-Nivi. -Co tu robisz?
A co ty tu robisz?
-Miałaś być w Goi. -Ale jesteśmy tutaj.
Więcej ci nie zdradzę, bo znów za nami pojedziesz.
Tylko spaceruję.
No i chciałem coś przekąsić.
Też jestem głodna.
-Chodź. -Dobra.
Nawet nie znam twojego nazwiska.
Powiedz prawdę. Co tu robisz?
Śledzę cię.
To stały przystanek na naszej trasie.
-Dobrze cię widzieć. -Ciebie również.
Singh Rathod.
Vikram Singh Rathod.
Spytałaś, choć pasywno-agresywnie.
Jak tam podróż?
Jestem z mamą i babcią.
Szału nie będzie.
Sama się na to pisałaś.
Po co narzekać?
Fakt. Gdybym chciała się zabawić,
założyłabym skórę i okulary, by ruszyć motocyklem do Ladakh.
No to zapraszam ze mną.
-Na zdrowie. -Zdrówko.
-O kurczę... -O co ci chodzi?
Czemu jęczysz? Kumple nie mają czasu?
Byłbym tu, gdyby mieli?
Moje towarzystwo już ci nie odpowiada?
Jak w dzieciństwie chciałeś skoczyć na lody w niedzielę,
to łaziłeś za mną od piątku. Pamiętasz?
-Na zdrowie. -Na zdrowie, tato.
Plaża. Bryza.
Lody.
Muzyka.
Czegoś brakuje, prawda?
Ile razy widziałem, jak palisz? Chowasz się, jakbyś ćpał.
Pochłaniasz miętówki.
Zużywasz tony odświeżacza powietrza.
Palę okazjonalnie. Jak się stresuję.
Nie mów nic swojej mamie. Ani mojej!
-Mnie chyba też nie sprzedasz? -Dawaj.
Ogień.
Bala.
Nie jesteśmy kumplami.
Tylko ten jeden raz!
Zapomnimy o tym.
Mówisz jak mama.
Ona ma gorzej, nie porównuj nas.
Nie jestem taki.
Masz dziewczynę?
Jeden wspólny papieros i już wypytujesz?
A jak tam, wiesz...
Seks?
Nie. O nie.
Nie będziemy tak rozmawiać. Pogadamy jak ojciec i syn.
-Oglądałeś wczoraj mecz? -Nie zmieniaj tematu.
Pilnuję, żebyś się nie wkopał.
Bo o co mogłoby chodzić?
Dlaczego suszysz tak głowę Nivi o facetów?
To co innego. Jest moją córką.
Co w tym innego? Obowiązują takie same zasady.
Wcale nie.
To moja córeczka. Moja mała Chandu.
Nie lubi tego przezwiska.
Nikt go nie lubi.
-Tak miał na imię mój tata. -Nawet babcia.
Jak wrócą, będziemy musieli częściej tu przyjeżdżać.
Będzie miło.
Ale...
Bez palenia.
Babcia nie chciała zobaczyć Tadż Mahal? To po drodze.
Mamy podążać za nieznajomymi?
Mówiłam ci, że go znam. Poznaliśmy się na festiwalu.
Wczoraj go spotkałam.
To porządny facet.
Nazywa się Vikram. Doktor Vikram.
PRZEPROWADZKA Z PUNE DO DHARAMŚALI. POTWIERDZONE, CZEKAM NA ADRES.
Dzięki, kruszyno! Wszystko dzięki tobie.
Tak!
Ktoś tu ma dobry dzień.
Bardzo rzadko...
Często życie pcha nas we właściwym kierunku.
Jak teraz.
Los chciał, że tu jesteśmy.
Może i tak, ale pierwszy krok należy do nas.
Zgadza się.
Dla najpiękniejszej damy.
Dziękuję!
-Usiądź, zjedz coś. -Chapati?
Smacznego!
-Cześć. -Cześć.
Cześć.
Przepiękny pierścionek!
Mogę tu taki kupić?
Tak, ale dopiero po ślubie.
-Mamo! -Proszę?
W Indiach noszą to tylko zamężne kobiety.
Jak wy obrączki. Tylko że my nosimy je na stopie.
Rozumiem.
-Chcesz wyjść za mąż? -Mamo!
Ja? Za mąż? Raczej nie.
Nie chciałabym ugrzęznąć ani zapuścić korzeni.
Wolę być wolna, szybować.
A gdybyś trafiła na kogoś, kto też lubi szybować?
Dobrze mieć towarzystwo.
A wasza trójka?
Żadnych facetów, a jak wspaniale się bawicie.
Dobrze mieć towarzystwo.
Fakt. Ale...
Mamo!
Przepraszam. Macie namiot?
Tak.
Daruj sobie te porady.
Dla ciebie to normalne, dla nich niekoniecznie.
Nie wierzę, że to mówię, ale ogranicz swoje porady do mnie.
Mamo!
Mamo, śpij w środku. Ja będę spać na zewnątrz w śpiworze.
Rano pogram w krykieta.
Jutro odpoczywamy.
-Pa. -Wyśpijcie się.
Nie hałasujcie.
-Cześć. -Cześć.
Grasz jutro w krykieta?
To nie moja bajka.
Zawiedziona?
Fajnie, co? Chyba nie żałujecie?
-No dobra. Dobranoc. -Dobranoc.
Tylko dziś bez spacerów.
Fuj, mamo! Dobranoc.
Dobranoc.
Pięknie śpiewasz.
Nie zauważyłam cię. Wybacz.
Nivi nie wspominała, że śpiewasz.
Zwykle tylko słucham.
Masz piękny głos. Naprawdę.
Wszystko przemija, ale nie muzyka.
Po prostu...
Kocham muzykę.
Łap! No co jest? Co ty wyprawiasz?
Ona kocha krykieta.
Każdy dziś robi swoje.
Mogę cię gdzieś zabrać?
Zaufaj mi. Spodoba ci się.
Nie! Nie dwa punkty. Daj spokój.
Wrócimy przed końcem meczu.
To jak?
Tak! Chodźmy.
Kaveri.
Kaveri?
Co to jest?
„Nivi gra. W razie czego idź do Shalini w sąsiednim namiocie.
„Jadę gdzieś z Vikramem”.
No dobra.
„Do zobaczenia wieczorem.
„W nagłych przypadkach dzwoń do Vikrama”.
Ptaszynie wyrosły skrzydła! Odleciała!
O czym myślisz?
Kiedyś to uwielbiałam.
Nie sądziłam, że będę żyć bez śpiewania.
Czemu przestałaś śpiewać?
Często śpiewam.
Do młynka, miksera, patelni, kuchenki...
One nie będą się ze mnie śmiać.
Masz rację.
Świetnie mówisz po tamilsku.
W domu mówimy po tamilsku. Moja mama jest Tamilką.
Sikh... Tata jest z Pendżabu?
Nie wszyscy sikhowie są stamtąd.
Nie? A skąd jesteś?
Z Bengaluru.
Nivi mówiła, że jesteś lekarzem. Twoi rodzice muszą być dumni.
Tak.
Też się kiedyś nie spodziewałem,
że będę robił jedyną rzecz, której nie lubię.
„Kiedyś”?
Jestem już stary.
Nie mówisz do mnie jak do rówieśniczki.
Dziękuję.
Daj mi chwilę.
Spytam o drogę i rozprostuję nogi.
Idziesz zapalić? Niegrzeczny chłopiec.
Idź. Mam syna, już ja was znam.
To mój wujek.
Niech dokończy taan.
Nazywam go panditem, jak wszyscy.
Jego głos przypomina mi młodość.
Możecie iść.
-Witaj, Panditidźi. -Witaj.
Witaj.
To moja przyjaciółka, Kaveri Rajaratnam. Miłośniczka muzyki.
Namaste. Każdy miłośnik muzyki jest tu mile widziany.
I to w tak wyjątkowy dzień.
Musisz posłuchać Sangeeta Samrata.
Co to jest?
Dziesięć minut.
Zapraszam. Usiądź.
W ten pomyślny dzień błogosławi nam pandit Suryadev Rathod.
Jest z nami Sangeet Samrat, Radhe Rathod!
Witajcie! Zaczynajmy.
Nie słyszałem czegoś takiego od bardzo dawna.
Przynajmniej nie tutaj.
Jestem Radhe. A pani?
-Kaveri. -Miło mi.
Tylko nie „pani”.
Jesteś Sangeet Samrat.
A ty jesteś damą.
-Uczysz się tu? -Nie.
-To tylko wizyta. -Rozumiem.
Znasz Vikrama?
Jesteś jego gościem? Wspaniale.
Przejdźmy się.
Uczyłaś się w domu?
Nie, tam jestem tylko matką.
„Tylko matką”.
Bardzo długo żyłem w tym błędzie, myśląc tak o swojej mamie.
Zawsze była lepsza od nas.
Wspanialsza.
Jakie to uczucie być wspaniałym?
Wyczerpujące.
Ale robisz to, co kochasz.
Wiem, że to wiele zmienia, kiedy kochasz to, co robisz.
Ale nie uciekniesz od dyscypliny,
problemów, zawodów,
poświęceń.
To życiowy wybór. Realizujesz go każdego dnia.
Jest też niewielka różnica między życiem z tworzenia muzyki
a zwykłym zainteresowaniem.
Samo zainteresowanie też może być przyjemne.
Dopuszczasz je wtedy, kiedy go potrzebujesz.
Masz też czas na to, co dla ciebie ważne.
Jak Vikram.
Zawsze tak wolał.
Kiedy zacząłeś się uczyć?
Śpiewam, odkąd pamiętam.
Mam takie powiedzenie.
Pierwsze słowo pewnie wyśpiewałem.
-Vicky. Jak się masz? -Witaj.
Wszystko dobrze.
Sangeet Samrat!
To mój Radhe!
-Pasuje ci. -Dzięki.
Zrobisz coś dla mnie?
Oczywiście.
Mogę choć raz usłyszeć, jak śpiewasz?
Droga pani.
Pewnie. Co mam zaśpiewać?
Piosenkę o...
tęsknocie za ukochaną osobą.
Niveditha! Dzwonię i dzwonię. Gdzieś ty zniknęła?
To nie czas na wygłupy.
Wybór składu już za dwa tygodnie.
Jesteś naszą bramkarką i odbijającą.
Trener ciągle o ciebie pyta!
Oddzwoń, jak to odsłuchasz. I wracaj.
Zatrzymaj się.
-Vikram? -Tak?
-Chcę zadzwonić. -Jasne.
Halo?
Mama?
To ty?
Jak się masz?
Jesteś najlepsza, mamo.
Tęsknię za tobą.
Nigdy wcześniej mi tego nie mówiłeś.
A ty nas nie zostawiałaś.
Kocham cię.
Proszę, nie płacz.
Wszystko będzie dobrze.
Radzimy sobie. Wy też dacie radę.
Baw się dobrze. Zasłużyłaś.
Ja też cię kocham.
-Jak ci minął dzień? -Dobrze.
Tak się bałam na motocyklu.
Dobrze ci poszło.
Było niesamowicie. Bardzo ci dziękuję.
-Cieszę się, że ci się podobało. -Przepraszam!
Mówiłam, że się wkurzy.
Usiądź.
Zmusiłem ją.
Co miała robić sama, skoro ty grałaś?
Zostawiłam liścik, że jestem z Vikramem.
Wiesz co? Kaveri jest fajniejsza od ciebie.
To ty?
Podoba się?
-Aż za dobrze. -Bardzo!
Dziękuję.
Ale laska.
Nie do wiary.
-Wybrałaś się z nim na przejażdżkę? -Nie cwaniakuj mi tu.
Taki dobry chłopak. Powinnyśmy zaprosić go na obiad.
Dlaczego jesteś smutna?
Za dwa tygodnie wybierają skład.
Co mam robić?
Dlaczego się uśmiechasz? Powiedz mi.
Pasja czy miłość?
Wyglądasz, jakbyś znała odpowiedź.
Córka prosi mnie o radę! Duma mnie rozpiera.
Wierzy, że znam odpowiedź.
Tego nie wiem, ale cieszę się, że spytałaś.
-Dziś jest Dzień Matki. -Mamo!
Powiem ci, co wiem.
Muzyka nie była dla mnie jak twój krykiet.
Chcesz przekuć pasję w karierę.
My nie mieliśmy takiej możliwości.
Nie było opcji, żeby żyć z muzyki.
Nie było o tym mowy.
Mogłam śpiewać dla siebie. Ale postanowiłam tego nie robić.
Teraz nie ma sensu pytać dlaczego.
Jest jak jest.
Jednak...
Po tych wszystkich latach
nie mam wyrzutów sumienia.
„Dlaczego porzuciłam śpiew? Co by było?”
Nie zastanawiam się.
Oto kim jestem. To jest moje życie.
Jestem matką. Taka jest prawda.
Ale wiesz co?
Jest mi z tym dobrze.
Tak samo tylko ty wiesz, czego chcesz.
Idź!
Idź.
MAM ADRES! DRURY LANE, FURNHILL, DHARAMŚALA
Dharamśala! Nadchodzimy!
Chcę grać w krykieta. Jestem krykiecistką.
Wrócę na selekcję.
Mnie też już wystarczy. Chcę wracać.
Napisy: Konrad Szabowicz
Nadzór kreatywny nad tłumaczeniem Sławomir Apel