Pierwsze i ostatnie, co usłyszałam od matki,
to przeprosiny.
ROZDZIAŁ PIERWSZY
Co?
Mam zawyć?
Aż tyle bimbru nie wypiłem.
Chcę porozmawiać.
Cóż.
Rozmawiamy. To co?
W czym mogę ci pomóc, Caesarze?
Wracam na północ.
Niedługo.
Uciekam, a ty ucieknij ze mną.
Ty wyruszasz na północ...
a ja pójdę coś zjeść.
Proszę cię, Cora.
Nie donieś na mnie. Muszę ci zaufać.
Ale ucieknę. Muszę.
Do czego jestem ci potrzebna?
Na szczęście.
Na szczęście?
Posłuchaj mnie.
Wiem, że nie jesteś tu od dawna,
ale jedno powinieneś wiedzieć. Ja nie przynoszę szczęścia.
Nikomu...
Duży Anthony!
Cześć, tato.
Na starym polu
Jockey, musisz jeść, słyszysz?
Mabel?
Nie, Cora.
Gdzieś ty była, Mabel?
Powoli.
To marchewka.
Poradzisz sobie?
No dobrze.
Chodź.
Zostaw.
Panie James. Panie Terrance.
Nie wstawaj.
Rozmawiałem z bratem o interesach
i usłyszeliśmy muzykę.
Powiedziałem,
że takiego harmidru to ja nie słyszałem.
Ale fałszowali, Boże.
Przepraszam, że panu przeszkodziłem.
Skądże, Jockey. Skądże.
Obchodzisz się z czarnuchami w dość szczególny sposób.
To moja własność. Robię, co zechcę.
Jak ty ze swoją.
Tatko się w grobie przewraca.
I niech się przewraca.
Kiedy masz urodziny, Jockey?
Chyba we wrześniu.
Czternastego.
Dopiero czerwiec.
Zapewne ma pan rację.
To ile masz na karku?
Nie wiem, panie Terrance.
Nie szkodzi, Jockey.
Nie szkodzi.
Wiem, że lubicie się zabawić po swojemu,
ale nie wiedziałem, że z takim rozmachem.
Chcecie mnie ośmieszyć?
Masz gdzieś, co o tobie myślą czarni.
Co prawda, to prawda.
Kończmy tę farsę.
Nie będę stać w tym smrodzie.
Prideful!
Prideful,
brat mi mówił, że ma tu czarnucha,
po swojej stronie,
który ponoć umie wyrecytować Deklarację niepodległości.
Nie mogę mu jakoś uwierzyć.
Pomyślałem, że dziś się przekonam,
skoro i tak wszyscy dziś się bawią.
Prideful,
przyprowadź no chłopaka, co to niby recytuje Deklarację.
Michaela,
tego z blizną na głowie.
Przykro mi, ale Michael zmarł.
Choróbsko go zmogło.
Kiedy?
Będzie już z sześć, siedem miesięcy.
I nikt mi nie powiedział?
Bracie, miejże baczenie na bilans niewolników.
Przestań.
Ale on panom wyrecytuje.
Byli z Michaelem nierozłączni.
Niech mówi.
Mów, chłopcze.
Słuchaj pana.
Bo nas wpędzisz do grobu.
„Ilekroć wskutek biegu wypadków
„koniecznym”...
Boże jedyny.
Chyba widziałem już wszystko.
„Ilekroć wskutek biegu wypadków
„koniecznym się staje dla jakiegoś narodu,
„by zerwał więzy polityczne łączące go z innym narodem
„i zajął wśród potęg ziemskich
„oddzielną i równorzędną pozycję,
„do której upoważniają go prawa natury i jej Bóg”...
Wybacz mi, panie. Błagam o wybaczenie.
Chłopcze!
Nie, nie.
-Wypij. -Spokojnie, dziecko.
Źle z nią.
Gdy Mabel uciekła i ją porzuciła, pękło jej serce.
Od tamtej pory jest z nią źle.
Ona was słyszy.
Jak możecie tak o niej mówić w jej obecności?
Mabel by wam nakopała.
Nie powinniśmy tu być.
Już ją prawie zachłostali na śmierć.
Tu jest lepsze powietrze.
Dobrze ci zrobi.
A jeśli Connelly będzie mnie szukał?
Bez obaw. Nikt nie przyjdzie.
„To było najmniejsze moje nieszczęście,
„bowiem ludzie tym są dziksi i okrutniejsi,
„im są więksi.
„Mogłem jeno oczekiwać, iż stanę się przekąską
„pierwszego z olbrzymich barbarzyńców,
„który mnie schwyta”.
Pan wytnie ci język i cię otruje,
gdy się dowie, że umiesz czytać.
Co to?
Podróże Guliwera.
Powieść o...
podróżniku.
Zagubionym, który wraca do domu.
W tej części opowiada
o olbrzymach, takich jak Goliat.
Mówi, że im są więksi i potężniejsi,
tym większym pałają okrucieństwem.
Jak biali.
Cora, wyruszysz ze mną?
Czas najwyższy.
Tutaj czeka nas tylko cierpienie.
Ból i cierpienie.
Pomyliłeś się co do mnie.
Uważasz, że przynoszę szczęście, bo moja mama uciekła,
ale się mylisz.
Mylisz się.
Żaden ze mnie amulet.
Przynoszę jedynie pecha.
Takiego, który każe kobiecie uciec pod osłoną nocy,
porzucając jedyne dziecko.
Pozwalając, by tu krwawiło i gniło.
Takiego szczęścia chcesz?
Nie powinienem tu być.
Ale ja tu jestem.
Coś z tobą nie tak?
Nie, nic.
Pan kazał nam razem lec, to mamy lec.
Bez gadania.
Posłuchaj.
Znam takich jak ty.
Chcesz się wymknąć i tarzać w bagnie
z innymi mężczyznami.
To twoja sprawa.
Ale jeśli chodzi o nas,
pan połączył mężczyznę i kobietę z zamiarem rozpłodu.
Jeśli nie będzie potomstwa,
to nas ukarze.
Rozumiesz?
Nie będą mnie rozmnażać jak bydła.
Masz wielkie serce, Caesarze.
Czyste jak sam Jezus.
Ale to nie Wirginia.
Ale jeśli nie użyjesz penisa, pan Randall ci go utnie.
Ciach i już.
Zakopie go i nie będziesz się więcej o to martwić.
Nie jesteś lepszy od reszty.
A ja nie będę za ciebie cierpieć.
Bierz swoje rzeczy.
Dlaczego?
Śmiało, bierz.
Nie marudź.
Dawaj ją, już!
Tak jest.
Chodź, dziecko.
Błagam, urodziłam się tu. Moja mama też.
-Powiedz mu. -Cholera, chodź.
Nie.
-Łap za nogi. -Nie!
-Za nogi. -Nie!
Dalej.
Sprzątnijcie ten burdel.
Żeby mi żadne czary nie zostały.
Ale już!
Szybko!
Ma lśnić.
-Biegiem, Hezekiah. -Tak jest.
-Do mamusi. -Tak jest.
Wstrzymać pracę.
Wstrzymać pracę!
Wstrzymać, czarnuchy!
Wstrzymać pracę!
Skłońcie głowy.
Skłońcie je ku pamięci mego brata Jamesa,
który uległ chorobie
i pojednał się z Bogiem
jak niegdyś moja matka i ojciec,
i jak wszyscy wielcy panowie otrzymał łaskę pana.
Amen, panie Terrance.
Amen.
No dobrze.
Dotychczas ja i mój brat współdzieliliśmy tę wspaniałą ziemię,
podzieloną na północ i południe niczym nasz piękny kraj.
Od tej pory
nie będzie już podziału.
Plantacja będzie jedna.
A o tutejszych niewolnikach będę decydował ja.
Jeśli chcecie,
możecie porozmawiać z braćmi z południowej plantacji,
ale podejście moje i brata do przygotowania i koordynacji niewolników
bardzo się różni.
W związku z tym
nie będzie już zabaw.
Wasze zarobki wypracowane w mieście w niedzielę będą opodatkowane.
Aby zapewnić optymalne rozmnażanie,
osobiście będę doglądał rozpłodu
i praktyk w zakresie rozmnażania.
Zbyt długo niewolników wykorzystywano do celów rekreacyjnych,
a nie pracowniczych.
Niektórzy z was
nie zdołali nawet zapracować na własne utrzymanie.
Wszystko w porządku, panie Terrance?
W najlepszym, Prideful.
W najlepszym.
Wracać do pracy!
Wszyscy do roboty!
Dalej!
Szybciej!
Dalej!
Alleluja,
Pan uśmiechnął się do Randallów.
Napoić konie, zanim przejdziemy do interesów?
Dobrze, Homerze.
Może być?
Rety.
Może.
Proszę poinformować pana Connelly'ego, że powrócił syn marnotrawny.
Panie Randall,
ma pan uszy wśród swoich niewolników?
Tego powiedzieć nie mogę.
Mamy tu czarnuchów,
którzy chętnie zadbają o siebie, donosząc na innych, ale...
W takim razie zadbajcie o to.
Sporo się mówi
o podziemnej kolei.
Niemożliwe.
W rzeczy samej.
To gdzie zniknęli?
Zbiegowie, których nie odnaleziono.
Jakby uciekli
i przedostali się do innego świata.
Widział pan ją?
Czy ktoś o takim zawodzie
wierzy, że ta kolej istnieje?
Nie widziałem jej.
Ale czarnuchy są przebiegłe.
Wszystko mi mówi, że to możliwe.
Nie uwierzę, póki nie zobaczę.
A teraz sprawy bieżące.
Nie przyjmę zapłaty za zwrot własności.
Proszę to uznać za rekompensatę
za dług wobec pańskiego rodu.
Dobrego dnia.
Przykro mi,
ale nie rozumiem.
Mówię o niewolniku zbiegłym przed wieloma laty,
jeszcze przed śmiercią pana ojca.
Jedynym, który nie został odnaleziony.
Uważam to za osobistą porażkę.
Wiem, o kim pan mówi.
To najgorszy sort, warto dodać.
Bez serca nawet jak na czarnucha.
Czyżby?
Owszem.
Niewolnica, o której pan mówi, zostawiła tu swój pomiot.
Dziewczę, które nawet pośród swoich
uchodzi za potwora.
Chciałbym z nią pomówić.
Zostanie to panu umożliwione.
Czujesz się zdradzona.
Słusznie.
Masz w sobie gniew.
Lepiej wymyśl, jak się go pozbyć.
Inaczej pożre cię żywcem.
Serce umie się przebić przez ciało.
Napędza cię, owszem, ale...
to najgorszy rodzaj paliwa.
Najgorszy.
Nosisz ją w sobie.
Czuję to.
Wykończysz się, byle się jej pozbyć.
To prawda.
Tak.
I to jak.
Przepraszam za najście.
PODRÓŻE DO WIELU ODLEGŁYCH NARODÓW ŚWIATA.
„Czytałem,
„że niektórzy wielkie przysługi uczynili książętom i krajom.
„Chciałem zobaczyć osoby,
„które te przysługi uczyniły.
„Ale powiedziano mi,
„że ich imion nie zapisano,
„z wyjątkiem garstki,
„których uznano za niegodziwców i zdrajców.
„O pozostałych
„nigdy nie usłyszałem.
„Stanęli przede mną upokorzeni,
„w bardzo złym stanie.
„Większość poumierała
„w biedzie i hańbie,
„a niektórzy na rusztowaniu lub szubienicy”.
Ledwo pan tknął posiłek, panie Churchill.
Przepraszam,
ale nie rozumiem, jak można jeść przy takim pokazie.
Wyjątkowe uczucie, prawda.
Jeść i pić,
gdy czyjeś ciało jest odrywane od kości.
Cóż,
panie Churchill,
czarnucha z człowiekiem
nie należy mylić.
Człowiek myśli,
rozumuje i kocha.
Czarni nie są do tego zdolni.
Potrzebują ograniczeń i wytycznych
w sprawie zachowania.
Gdy ich nie przestrzegają,
należy uczynić z nich przykład dla innych.
Chodźcie wszyscy.
Pan Randall wzywa.
Chodźcie, czarnuchy. Zostawcie worki.
Idziemy.
Nie zabierajcie worków.
Opuść rękę.
Idziemy.
Dalej, Lovey. Ruth.
Cora!
Idziemy.
Czarnuchy, ruszać się.
Zbierzcie się, owieczki.
Zbierzcie się.
Dziś wszyscy będziecie świadkami lekcji.
„Wszyscy, którzy są pod jarzmem jako niewolnicy,
„niech własnych panów uznają za godnych wszelkiej czci,
„ażeby nie bluźniono imieniu Boga i nauce.
„Ci zaś, którzy mają wierzących panów,
„niechaj ich nie lekceważą z tego powodu, że są braćmi,
„ale niech im lepiej służą,
„a ci, którzy korzystają z ich wiernej służby
-„są wierzący i umiłowani”. -Dość!
„Tych rzeczy nauczaj i do nich zachęcaj!”
Dość, panie!
Błagam!
„Niech własnych panów uznają
„za godnych wszelkiej czci”.
Tak rzecze Słowo Boże, widzicie?
Niech was szlag!
Co grozi za nieprzestrzeganie słowa Bożego?
Nie!
Potępienie.
I wieczny ogień.
Już czas.
Do roboty, czarnuchy.
Koniec obijania się. Do roboty!
Do roboty.
Już!
Cora?
Lovey!
Wiedziałam, że coś knujesz.
Spotykacie się i nie mówicie.
Wykopałaś niedojrzały pochrzyn.
Wracaj, bo nas wydasz.
Idę z wami.
Nie zabierze całej trójki.
Wie, że idę?
Dwie niespodzianki czy jedna, bez różnicy.
Prowiantu nam wystarczy.
Idziemy.
Lovey.
Dziki tędy szły.
Dziki.
Rozejrzę się.
Zrobisz użytek z tego noża i zorganizujesz jakiś obiad?
Brać je!
Chodź, sukinsynu!
Poniesiesz karę! Chodź!
Czekaj. Gdzie jesteśmy?
Nie wiem.
Dobrze idziemy?
Nie wiem.
Lovey wie, dokąd idziemy?
-Mówiłaś jej? -Nie.
Głupio zrobiliśmy, nie planując tego.
Psy wkrótce złapią nasz trop.
Będzie z nimi każdy biały ze strzelbą w promieniu 100 kilometrów.
-Musimy iść. -A Lovey?
Co z nią?
Musimy iść.
To jego dom.
Na pewno?
Widzisz ten czerwony dach?
To nasz cel.
Chyba twój.
O mnie nikt nie wie.
Teraz już wiedzą.
Gotowa?
Jak sobie radzicie?
Nieźle.
Jakieś wieści o tej trzeciej?
Wszyscy o tym mówią.
Gdy uciekliście, to ona rzuciła wam kłodę pod nogi.
Najpierw zauważyli jej zniknięcie
i od razu rzucili się w pościg.
Ufam, że nie wie o mnie ani o naszym planie.
Nie wie.
Jeszcze jedno.
Na szlaku był chłopiec.
Z grupą, która was napadła.
Dość mocno oberwał.
Mówią, że może się już nie obudzić.
Boże, zmiłuj się.
Nad kim?
Każdy biały w promieniu 100 kilometrów chce zatknąć wasze łby na płocie.
Kiedy będzie pociąg?
Znajdź narożnik.
-Schodzimy? -Tak.
Uwaga, drabina.
Ty przodem.
Pociąg wkrótce będzie.
-Potrzebuję tylko wpisu do dokumentów. -Proszę?
Wszystkich podróżnych należy wpisać na listę.
Jak inaczej mamy śledzić losy dusz, którym pomagamy?
Możecie powiedzieć, ile tylko chcecie,
ale coś powiedzieć musicie.
Powiem za nas oboje.
Caesar Garner.
Cora Randall.
Urodzony w stanie Wirginia.
Po śmierci pana obiecano mi uwłaszczenie.
Po śmierci pana sprzedano mnie do Georgii.
Cora urodziła się na plantacji Randallów. Tam się poznaliśmy.
Kto to zbudował?
A kto w tym kraju zbudował cokolwiek?
Jak daleko sięga?
Daleko stąd. Tyle mogę powiedzieć.
Proszę wsiadać!
Bym zapomniał.
Przechowałem ją dla ciebie.
Niemal ją skończyłaś.
Szkoda byłoby przegapić zakończenie.
Żeby zrozumieć ten kraj,
podróżujcie koleją.
Wyglądajcie przez okna,
a zobaczycie prawdziwą Amerykę.
KOLEJ PODZIEMNA
Krążą słuchy o kolei podziemnej.
Jakby czarnuchy przenikały do innego świata.
W KOLEJNYCH ODCINKACH
Oto twoja przyszłość.
To prawdziwy świat, Cora.
Ty tu jesteś i ja tu jestem. Oboje tu jesteśmy.
Wspólnie tworzymy lepsze,
wygodniejsze życie dla czarnych!
Dzieją się tu rzeczy,
których nie musisz rozumieć.
Pociąg nadjeżdża.
-Nazwisko? -Cora Randall.
Przyjechaliśmy koleją z Karoliny Południowej.
Trzeba było tam zostać.
Ta kobieta jest poszukiwana za zabójstwo dziecka.
Wciągnę nas stąd, przyrzekam.
Witaj, panienko. Czekaliśmy na ciebie.
Taki kawał drogi koleją?
Zostawiłam ich wszystkich.
Ale jestem tylko zbiegiem z Georgii.
Tu jesteś bezpieczna.
On nie przestanie mnie szukać.
Musisz być silny. Uważny jak ja.
To wspaniałe miejsce
powstało dzięki czarnej miłości i czarnemu duchowi.
Możemy się wyrwać ze szponów niewolnictwa,
ale jego blizny pozostaną na zawsze.
Zawsze wam wpajano,
że wolność to ułuda.
A mimo to jesteśmy tutaj.
Napisy: Konrad Szabowicz
Nadzór kreatywny nad tłumaczeniem Mariusz Arno Jaworowski